Ontslag wegens ernstig gewetensbezwaar

Bij ontslag wegens ernstig gewetensbezwaar verlies je je baan omdat je samen met je werkgever stelt dat jullie een bezwaar hebben dat niet is op te lossen. Hier lees je wanneer er sprake is van een onoplosbaar bezwaar en wat je eraan kunt doen als je om die reden ontslagen wordt.

Wat is ontslag bij ernstig gewetensbezwaar?

Een gewetensbezwaar is een bezwaar dat je kunt maken op religieuze, morele of ethische gronden. Het kan bijvoorbeeld zijn dat je vanwege je geloof niet op zondag wil werken. Het ernstig gewetensbezwaar zorgt ervoor dat je bepaalde taken van je werk niet (goed) kunt uitvoeren. Dit kan een redelijke grond voor de beëindiging van je arbeidsovereenkomst opleveren, op voorwaarde dat je die taken niet in aangepaste vorm kunt verrichten.

Mag ontslag bij een ernstig gewetensbezwaar?

Je kunt vanwege een ernstig gewetensbezwaar niet zomaar ontslagen worden. Je werkgever moet het bezwaar zo ernstig vinden, dat je samen met tot een oplossing kunt komen. Daarnaast zal deze tevergeefs geprobeerd moeten hebben om je binnen de organisatie van passend werk te voorzien. Als herplaatsing niet tot de mogelijkheden behoort (al dan niet behulp behulp van scholing), dan kan een werkgever de kantonrechter vragen om de arbeidsovereenkomst te ontbinden.

Wanneer is een gewetensbezwaar ernstig?

Er is sprake van een ernstig gewetensbezwaar als je een onoverkomelijk bezwaar hebt tegen een taak die je van je werkgever moet uitvoeren. Hier kan een religieuze overweging, een maatschappelijk erkend motief of politieke beweegreden aan ten grondslag liggen. Hieronder noemen we enkele voorbeelden van ernstige gewetensbezwaren:

  • Ik wil niet werken op zondag;
  • Ik wil geen weg aanleggen door een natuurgebied;
  • Ik wil geen verzekering afsluiten voor bontjassen;
  • Ik wil niet meewerken aan de bouw van een kerncentrale;
  • Ik wil niet stoppen met het drukken of verspreiden van uitgaven met een onzedelijk of kwetsbaar karakter.
  • Ik wil geen homohuwelijk sluiten;
  • Ik wil niet assisteren bij euthanasie of abortus;
  • Ik wil geen mannen wassen.

Als je weigert om je werk te doen zonder een (voldoende) ernstig gewetensbezwaar, kan er sprake zijn van werkweigering. Dit soort verwijtbaar gedrag kan leiden tot ontbinding wegens verwijtbaar handelen of nalaten.

Aanpassing van werkzaamheden

Er mag van je werkgever worden verwacht dat deze rekening houdt met gewetensbezwaren van werknemers. Zo moet deze nagaan of het mogelijk is om je werk zo aan te passen of in te richten dat er rekening gehouden wordt met je gewetensbezwaar. Lukt dat niet? Dan moet je werkgever bezien of het mogelijk is om je te herplaatsen.

Herplaatsing binnen de organisatie

Indien een aanpassing van je werk niet mogelijk is, zal je werkgever moeten onderzoeken of er op redelijke termijn (al dan niet met behulp van scholing) een andere passende functie binnen de onderneming of groep is. Met redelijk termijn wordt gedoeld op de wettelijke opzegtermijn die voor jou geldt. Een passende functie dient aan te sluiten bij je opleiding, ervaring en capaciteiten.

Of er mogelijkheden tot herplaatsing zijn, is afhankelijk van de te verwachten vrijkomende vacatures voor passende functies. Daarnaast dient je werkgever te kijken naar uitzendkrachten, oproepkrachten, ingeleend personeel, werknemer die bijna met pensioen gaan of zzp'ers die passende functies bezetten en plaats kunnen maken voor jou.

Gratis advies bij gewetensbezwaar

Zit je in een situatie waarbij een ernstig gewetensbezwaar (mogelijk) leidt tot je ontslag? Dan heb je waarschijnlijk veel vragen. Als je contact opneemt, beantwoorden we die vragen gratis.

Bel nu met een jurist

Wil je direct een ontslagjurist spreken? Bel dan het volgende nummer voor een gratis adviesgesprek.

We zijn telefonisch bereikbaar van maandag tot en met vrijdag tussen 08:00 - 18:00 uur. Je kunt ons daarbuiten ook per e-mail bereiken.

Laat je terugbellen

Eén van onze juristen belt je gratis terug op een passend moment.

Ontslagprocedure gewetensbezwaar

Zodra je werkgever je wil ontslaan vanwege een ernstig gewetensbezwaar, zal deze een ontslagprocedure in gang moeten zetten. De beste route, is afhankelijk van jullie belangen en verstandhouding.

Puur kijkend naar de wet, kan je werkgever bij een vermeend ernstig gewetensbezwaar een ontbindingsverzoek indienen bij de kantonrechter. De praktijk leert dat de uitkomst van deze procedure onzeker is en werkgevers vanwege de bewerkelijkheid liever kiezen voor ontslag met wederzijds goedvinden. Het kan ook zijn dat je werkgever beide ontslagroutes bewandeld en de kantonrechter inzet als drukmiddel.

Uitgangspunten

  • Komt er NIET uit;
  • Beschikking;
  • Persoonlijk;
  • Overige redenen;
  • Duur: 6 - 9 weken.
Bekijk ontslagprocedure

Uitgangspunten

  • Komt er WEL uit;
  • Onderhandeling;
  • Bij iedere reden;
  • Bij arbeidsconflict;
  • Duur: 2 - 4 weken.
Bekijk ontslagprocedure

Recht op transitievergoeding 

Ook als je ontslagen wordt wegens een ernstig gewetensbezwaar, heb je recht op een transitievergoeding. Het maakt niet uit of je een vast of tijdelijk contract hebt. Het gaat er daarbij om dat het initiatief tot het ontslag bij je werkgever ligt en jij dus niet verwijtbaar bent. Uitzonderingen zijn als er sprake is van werkweigering of ernstig verwijtbaar handelen of nalaten.

Voor het bepalen van de hoogte van je transitievergoeding wordt er gekeken naar het aantal jaren dat je in dienst bent geweest en de hoogte van je salaris. De maximale transitievergoeding bedraagt € 83.000 bruto (2020) of één jaarsalaris indien je meer verdient dan dat bedrag. Met onze transitiecalculator bereken je gratis de hoogte van je vergoeding. Wist je dat er na onderhandeling vaak een hogere ontslagvergoeding mogelijk is?

Controleer je vaststellingsovereenkomst

Laat een ontslagjurist gratis controleren of je vaststellingsovereenkomst (beëindigingsovereenkomst) alles bevat om juridisch en financieel zo goed mogelijk afscheid te nemen.

VSO-check (gratis)

Bereken de hoogte van je transitievergoeding

Ben je benieuwd naar de hoogte van je transitievergoeding? Met onze calculator bereken je die in 15 seconden. Je uiteindelijke ontslagvergoeding kan zelfs nog hoger uitpakken.

Transitie-check (gratis)

Juridisch hulp bij gewetensbezwaar

Kun je wel wat juridische hulp gebruiken in de onderhandeling met je werkgever of de afwikkeling van je ontslagprocedure? Waarschijnlijk past één van de volgende ontslagpakketten dan bij je.

1. VSO-check
Check je vaststellings-overeenkomst

Naar dit ontslagpakket

2. Ontslagcoaching
Een jurist als coach bij ontslag

Naar dit ontslagpakket

3. Ontslagovername
Een jurist neemt je ontslag over

Naar dit ontslagpakket

4. Zelf ontslag nemen
Neem zelf ontslag mèt WW en vergoeding

Naar dit ontslagpakket